Zenboeddhisme
Da’s lang geleden Yoshiko!
o Blij dat ik je nog eens zie, Evi.
Ik logeer weer een hele week bij opa en oma.
o Gezellig. Zullen we samen spelen?
Zwaardvechten?
Vind je dat leuk?
o Elke Japanse jongen vindt het leuk en stoer!
Even een paar takken zoeken.
Kijk eens, hier is een goeie. O, en die is ook lang genoeg.
o Iieieieiejá. Iieieie hai.
Is dat Japans?
o Klopt. ‘Lie’ is nee en ‘hai’ is ja.
En hoe zeg je goede morgen?
o Oayo gozaimasu.
Oepsiewoepsie, dat kan ik nóóit onthouden.
o Hoeft ook niet.
Wat betekent jouw eigen naam trouwens?
o Vrij kind. Vrijheid is in het boeddhisme heel belangrijk.
Zou dat niet voor alle mensen belangrijk zijn, Yoshiko?
o Ja, zou kunnen. In Japan zijn de meesten trouwens zenboeddhisten.
Ze zitten vaak stil in lotushouding, ze leggen hun handen open op schoot en hun duimen tegen elkaar. Ze noemen dat za-zen.
Doe eens voor.
o Kijk, zó. Met het herhalen van een mantra - een soort heilig woord of zin - proberen ze hun zintuigen en denken uit te schakelen.
Bedoel je dat je dan niets meer opmerkt of denkt?
o Ja, dat bedoel ik.
Dat heb ik ook geleerd. Dan voel je de leegte.
o De leegte? Is dat niet saai?
Nee hoor, de leegte een soort magische doos, waarin alles zit wat je je kunt voorstellen – zoals een toverdoos vol ideeën, dromen en spullen die nog niet gemaakt zijn. Alles wat we zien, zoals sterren, dieren of zelfs jouw eigen gedachten, komt uit die doos, en die doos is nooit leeg omdat hij altijd nieuwe dingen kan maken.
o Wauw, dus alles komt uit een soort toverplek?
Ja, precies! Net als een lege pagina in een tekenboek, het lijkt of er niets is, maar er kan iets nieuws beginnen. Het is een vrije ruimte waar alles mogelijk is. Het voelt een beetje zoals zweven tussen de wolken, vol blijdschap en rust, alsof je wacht op een volgende verrassing.
o Haha, dat klinkt als een surpriseparty!
Dat is het ook! Het leek alsof ik jubeltenen had waar vuurwerk uit kwam, waardoor ik in de stille wolken plofte.
o Haha, gekke jubelkwibus! Je wilde zeker in die wolken blijven wonen zonder gedachten!
Dat kon ik niet eens bedenken want er waren geen gedachten.
o O ja, ook weer logisch. Heeft de leegte ook een andere naam?
Ja, ze noemen het ook wel de Bron. Dat is de oorsprong van alles wat bestaat. In die plek is alles één voordat het zich splitst in alle mogelijke vormen.
o Dus eigenlijk één onmetelijke energiebron of zo?
Ja, dat denk ik. En in iedereen zit een stukje van die grote Bron.
o Pfieuw, dat vind ik wel allemachtig prachtig, Evi!
Zeker! En daarom zijn wij verbonden met alles wat er op de hele wereld bestaat. Ik ben ook verbonden met jou en met de ideeën van het Zenboeddhisme.
o Ik begin het te langzaam te snappen. Weet je trouwens dat in het Zenboeddhisme de meesters hun leerlingen wel eens een Koan laten oplossen, om in de leegte te komen?
Wat is een Koan?
o Dat zijn vragen die je niet met je verstand kunt oplossen.
Een voorbeeld: ‘Als een boom valt in het bos en er is niemand om hem te horen, maakt hij dan een geluid’?
Of deze: ‘Wat is het geluid van één klappende hand’?
Hm, wat een rare vragen, daar kun je wel járen over denken, zonder dat je het antwoord te weten komt.
o Precies, da’s juist de bedoeling.
Als ze van tevoren weten dat de vraag niet te beantwoorden valt, gaan ze er dan toch over nadenken?
o Ja, da’s de clou. Als ze alle mogelijke antwoorden hebben bedacht, laten ze de vraag en het antwoord los.
En ga je daar spontaan door jodelen of beleven ze dan ook de ‘leegte’?
o Dat laatste, maar ik heb het zelf nog nooit meegemaakt. Zullen we dit alles nu ook loslaten en binnen even kocha gaan drinken?
Kocha?
o Kopje thee.
Lekker, ik heb het koud, Yoshiko.
o Ik ook, brrr, Nederland is een bibberkoud landje.
Zullen we dan ook een Koan bedenken?
o Die uitdaging ga ik met je aan.
Liever dan met zwaardvechten, want daar ben ik niet zo goed in.
Ik houd meer van een lekker potje denksporten.
1. Zou je mond automatisch gaan fluiten als het te lang stil om je heen is? ☺
2. Is het binnenin je hoofd wel eens helemaal stil geweest?
3. Hoe zou het komen dat je hoofd overdag en 's nachts doorgaat met gedachten maken?
4. Zou je willen dat je hoofd wat stiller zou zijn?
5. Kun jij een probleem makkelijk loslaten?